Čiji je naš premijer?

Piše: Slavko Mandić

Skandali vezani za ime premijera Milojka Spajića nijesu novost. Konstanta su još od njegovog pojavljivanja na političko- crkvenu scenu „oslobođene“ Crne Gore. Bez sumnje, tada je bio državljanin Srbije. Po vlastitom priznanju za nezakonito dvojno državljanstvo, tačnije ono srbijansko, nije kriv on. Kazao je da ga je upisala majka dok je on bio u Japanu, a on tada nije ni znao da je taj čin protivzakonit. Pasoš Srbije, objasnio je, trebao mu je i zbog činjenice da za državljane Srbije nije bila potrebna viza za Japan, dok je za Crnu Goru važio vizni režim.

–Daj to državljanstvo, kazao je majci i tako je budući ministar u vladi Zdravka Krivokapića postao crnogorski ministar finansija i socijalnog staranja, sa nezakonito stečenim dvojnim državljanstvom. Crnogorskim i Srbijanskim. A koliko današnjeg premijera interesuje kojoj državi je zaklet na lojalnost najbolje je sam objasnio izjavom da ga iskreno ne interesuje da li ima državljanstvo Singapura, SAD, Turske, Srbije, Hrvatske… Može bilo koje države, ako mu odgovara i ako mu može donijetu kakvu korist.

Milojko Spajić je dobio srbijansko državljanstvo 2009. godine.  Dvojno državljanstvo, po crnogorskom zakonu, nije dozvoljeno ako je stečeno nakon 3. juna 2006. godine. Spajić tvrdi da nije znao za taj zakon, u što baš nije lako povjerovati, jer se zbog našeg zakona o državljanstvu prašina u Srbije nije slegla ni do današnjeg dana. Ako nije znao on, ispostavilo se ima ko jeste. Čekao se momenat kako bi se, ukoliko kojim slučajem skrene sa ucrtane mu trase litijaškog puta, sve obznanilo i precizno dokumentovalo. I kad je dobio srbijansko državljanstvo i da mu je, kako kaže zvanična evidencija,  prebivalište u Beogradu na adresi Topalovićeva broj 4, u opštini Zvezdara.

Dakle, srbijanska vlast, koja se navodno ne miješa u unutrašnje stvari Crne Gore, sve ovo je dobro znala. Ćutala je. Oni koji su ga doveli da bude udarna finansijska pesnica premijera Krivokapića, očigledno je, radili su to iz drugih pobuda i motiva. Tako je, zahvaljujući litijaškoj kontrarevoluciji Crkve Srbije i direktnim učešćem u prevrat avgusta 2020. godine sprovedenim pod budnim okom Aleksandra Vučića, srbijanskog despota, skinuta sa trona crnogorska vlast, predvođena Milom Đukanovićem, harizmatičnim državnikom, koji je i danas trn u oku i tamošnjem i ovdašnjem režimu. Istovremeno, nova Vlada Crne Gore, formirana u manastiru Ostrog, odredila je nezakonitog dvojnog državljanina Milojka Spajića za ministra finansija i socijalnog staranja. Novi ministar je ćutao o srbijanskom državljanstvu i prijavljenom prebivalištu u Beogradu. Moglo mu je biti jer se sistem nije potrudio da izvrši provjeru, iako je na to bio obavezan. A kako je i mogao kad je sistemom, u dobrom dijelu rukovodila Crkva Srbije.

Spajić je izabran za ministra 4. decembra 2020. Samo nekoliko dana nakon izbora novi ministar je zadužio Crnu Goru za cijelih 750 miliona eura putem emisije državnih obveznica na međunarodnom tržištu (Londonska berza) , koje su emitovane 9. decembra 2020. Obrazloženje je bilo da će sredstva biti iskorišćena za pokrivanje deficita u državnoj kasi i vraćanje dospjelih dugova prethodne vlasti. Bilo je onih, poput Nebojše Medojevića, koji su tvrdili da je Spajiću pripala pozamašna svota od navodne provizije, ali nema zvaničnih dokaza ni sudskih potvrda da je to tačno. Odavno već nema ni novca od tadašnjeg, ali i kasnijih zaduženja koje je Vlada uzimala kako bi mogla preživljavati.

Kada je u pitanju kredit od 750 miliona, za čije će vraćanje trebati izdvojiti skoro milijardu eura, jasno je da je sve ranije dogovoreno i da je nezakonito izabrani ministar odradio svoje prvo veliko zaduženje uspješno i po volji onoga koji ga je doveo na tu poziciju. Ubrzo je ovaj posao, koji je izazvao samo kratkoročne komentare i sumnje, samim djelovanjem Vlade i brojnim aferama, ostao zaboravljen u sjenci brojnih dnevno nadolazećih skandala.
A onda dolazi kandidatura za preśednika Crne Gore. Dok se trka zahuktavala, izbio je skandal u vezi devojnog državljanstva Spajića i njegovog mjesta prebivališta. On je  u februaru 2023. godine priznao da posjeduje državljanstvo Srbije i prijavljeno prebivalište u Beogradu, što je potvrđeno zvaničnim dokumentom MUP-a Srbije. Državna izborna komisija je u februaru 2023. odbila da utvrdi Spajićevu kandidaturu za predsjednika Crne Gore nakon provjera i informacija iz Srbije o njegovom prebivalištu i državljanstvu. Uslijedio je ispis iz srbijanskog državljanstva i otkazivanje prebivališta, ali on više nije mogao biti kandidat za preśednika države. Spajić se žalio a Osnovni sud u Podgorici je 22. jula 2026. godine  prvostepeno presudio da je DIK neposredno diskriminisao lidera Pokreta Evropa sad (PES) Spajića, ne omogućivši mu da prije tri godine učestvuje u trci za funkciju šefa države, odnosno uskrativši mu mogućnost da otkloni nedostatke u podnijetoj kandidaturi.
U međuvremenu, brojne afere vezane za Milojka Spajića potresale su Crnu Goru.
Odnos premijera Crne Gore Milojka Spajića i Do Kvona, osnivača „Teraform Labsa“ najduže je bio predmet interesovanja crnogorske javnosti. Pljuštale su političke optužbe o sumnjivim poslovima, na koje je Spajić odgovarao da se sa Do Kvonom poznaje od ranije i da je sarađivao s njim u periodu prije nego što je kripto-mreža kolabirala.

Interesantna je afera „Sen Trope“. Oglasio se aktivista sa društvenih mreža 19. 08. 2024. godine, izvjesni Didi, koji je na svom profilu objavio mozaik fotografija i kratak video zapis, kojima se razotkrivaju obmane u saopštenjima PES-a kojima su pokušali da spasu pad političkog rejtinga premijera Milojka Spajića nakon izbijanja afere ,,Sen Trope“.  Kako je objavio portal „Standard“, sam predsjednik Vlade je nesvjesno inicirao izbijanje afere kada je, sve u cilju podizanja rejtinga vlastite politike, obmanuo javnost 16. avgusta objavljujući fotografiju sa Novakom Đokovićem iz Porto Montenegra, uz najavu da je ,,Novak spreman da pruži besplatnu ekspertsku pomoć u kreiranju sistemske podrške sportu u Crnoj Gori”.
Propaganda bi možda i uspjela da mnogi u Crnoj Gori nijesu znali da je Milojko Spajić 16. avgusta bio već četvrti dan u – Francuskoj. Onda je krenula lavina: prostim pregledom društvenih mreža, razgledanjem profila uticajnih influensera, otkrila se istina: da je Milojko Spajić sa suprugom u mondenskom ljetovalištu Sen Trope i da se nalazi u vrlo interesantnom društvu, te da svi uživaju u luksuzu poznatog ljetovališta.
Između je još mnogo zanimljivosti, koje se baš ne dodiruju sa istinom, ali izgleda ni sa interesovanjem onih čiji je posao da štite državne interese od onih koji ih moguće ugrožavaju.

A onda je lider DNP-a Milan Knežević prije nekoliko dana objavio da je Milojko Spajić pripadnik Vojske Srbije od 2023. godine. “Znači, Crna Gora ima premijera koji je vojnik Vojske Srbije, a članica je NATO-a, dok je Srbija vojno neutralna? Kako je moguće da je on član vrhovne komande, da je išao na NATO samite…”, kazao je šef  Demokratske narodne partije, inače lični prijatelj srbijanskog preśednika Aleksandra Vučića. Ako ko zna, onda on zna, komentari su od mnogih u Crnoj Gori. Bila je ovo prilika opoziciji da ustane na noge i zatraži momentalnu ostavku premijera. DPS se zadovoljio saopštenjem u kome konstatuje da je ovo najveći skandal u istoriji parlamentarizma. Ali, nema  još što će preduzeti po tom pitanju.

Čini se da je opozicija umorna od odmaranja.  Šesta je godina od kojih kao oruđe koristi pripremljena saopštenja za javnost i po neku konferenciju za medije, đe uglavnom saopšti što vlast više ne bi smjela da čini ovom narodu. Osim rijetkih pojedinaca koji se čuju u parlamentu, ali i izvan njega, onih koji hrabro na crtu izlaze vladajućim rabotama od kojih crveni Ustav i mnogi zakoni, ostali odavno mole za lijepu tišinu. Da im se ne pobrka unutrašnji mir i sklad i ne ugroze privilegije od kojih se ne odstupa ni po koju cijenu. Čak ni ako se dokaže da je Milan Knežević u pravu kad je u pitanju vojno angažovanje crnogorskog premijera u vojsci Srbije.

Samo reći ostavka, malo je. Mora se jasnim stavom izaći i tražiti bezuslovnost. Ako to vlast ne prihvati, što će opozicija u parlamentu? I što će joj razgovori sa zemljama Kvinte. I sa šefom EU misije Johanom Satlerom.
Opozicija mora da zna da nam ne treba Evropa koja žmuri na nepoštovanje zakona i Ustava. Takva Evropa nam ništa ne znači, a ako mi ovakvi značimo njoj, onda je ona u ozbiljnom problemu.