Društvo

Nije bilo ujedinjenja

Maj 27, 2026 5 Komentara

(15 riječi)

Dušan Ičević

Poslanik Socijaističke narodne parije ( SNP) Bogdan Božović podnio je amandman na  Predlog Zakona o izmjenama i dopunama Zakona  o statusu dinastije Petrović Njegoš, kojim traži da se riječi „nasilne aneksije“ zamijene riječima  „ujedinjenje Crne Gore i Srbije. Srbi ne posustaju u pokušajima da od Podgoričke skupštine naprave svetu istinu.  Odmah da kažem: Na prvi pokušaj da se izbriše „nasilna i aneksija“ i bude „Ujedinjenje“ uzvratio sam tekstom Zločin Ujedinjenja, sa istorijskim činjenicama i naučnim dokazima. (Crnogorski portal, 4. 12. 2025).

Ujedinjenje je izvršeno po osnovnoj koncepciji predsjednika srpske vlade Nikole Pašića o pripajanju Crne Gore Srbiji. Tako se ispunjavala „zavetna misao Srbinova” da svi Srbi žive u jednoj državi, koja je oglašena Kraljevstvom/Kraljevinom Srba, Hrvata i Slovenaca, odnosno Jugoslavijom. U ideologiji Svesrpstva praktično je značilo teritorijalno proširenje Srbije. 

Ponovo podsjećam da je Podgorička skupština bila nelegitimna, nelegalna i protivustavna, organizovana  mjerama Vlade Srbije. Pristalice bezuslovnoga ujedinjenja stvorile su u Andrijevici oktobra 1918. godine Centralni izvršni odbor za ujedinjenje Srbije i Crne Gore, koji je organizovao cjelokupnu praktično - političku i organizacionu aktivnost, koja će osigurati ujedinjenje bez ikakvih uslovljavanja (proglasi, organizacija skupova, nametanje kandidata, imenovanje pouzdanih predstavnika itd.). On je došao u Crnu Goru sa srpskom vojskom, a činili su ga strani državljani, odnosno podanici Srbije, koji su sa sobom donijeli dosta novca i dijelili ga svojim ljudima. Iako je obezbijeđen izbor pristalica bezuslovnoga ujedinjenja “u svakom slučaju vojska je trebalo da obezbijedi izglasavanje ujedinjenja i onemogući svako drugo rješenje”.

Poznato je da su okupacija Crne Gore i Podgorička skupština izazvale narodnu pobunu.

Nastavljam: „Za Vitnija Vorena, američkog publiciste, nema ništa novoga u programu srbijanskih ambicioznih majstora intrige, pa podsjeća na riječi ministra spoljnih poslova Srbije koje je 1908. godine uputio srbijanskoj Skupštini: „Moramo da imamo rat u Evropi. Nadamo se da će ga neki nepredviđeni događaj izazvati. Evropa nam mora dati teritorije koje tražimo ili ćemo se uplesti u veliku i krvavu borbu“. (Vitni Voren, Crna Gora – zločin Mirovne konferencije, Kulturno-prosvjetna zajednica Podgorice, Podgorica 2000)

Poslanik Božović prenebregava da nikakvo ujedinjenje država nije bilo moguće pošto je nezavisna Crna Gora Odlukom Podgoričke skupštne ukinua. U tzv. Zajedničkoj državi bila je samo jedna od 33 oblasti veličine sreza ili jedna od devet banovina.

Poslanici sadašnje parlamenarne većine, posebno Srbi, slave Podgoričku skupštinu najviše zbog toga jer odlučuju o svemu samo svojim glasovima, pod nadzorom predsjednika četničkog vojvode Andrije Mandića, koji radi po direktivama iz Srbije .